Het Gulden Spoor dringend opblinken

Auteur(s): Jan Olsen

Publicatie: 11 juli 2005

Op 11 juli werden de groene weiden als wiegende zeeën weer bezongen door blonde maagden, die ons eerder aanzetten het glas hoog te heffen en te denken aan Tineke van Heule. Onze nationale feestdag is een soort jaarlijkse kermisdag geworden, zoals op een ander vlak 1 mei er een werd en hier en daar nog Rerum gevierd wordt. Mag het een beetje meer zijn? Het is alsof men bang wordt van de Groeninghe van Jef van Hoof. Durft men nog zingen van "'t en zal". In de huidige betekenis van "onverwijld" wordt het eerder "het zal". 11 juli was ten tijden van Herman van den Reeck revolutionair. Niet enkel Vlaams maar ook humaan emancipatorisch.

Destijds bracht de Vlaamse zomer 11 juli, zangfeest en Bedevaart. Dat alles bestaat nog, in miniatuur. Dit jaar viert Vlaanderen bovendien de overwinning van een nederlaag. De jeugd is intussen de kerk uit en de dancing in. Misschien voelt ze beter de tijd aan en is ze zo eerlijk onverschillig te blijven t.a.v. het Vlaams topmanagement.

Toch is er hoop. Comissievoorzitter Barosso zei op 15 juli: "Ce n'est pas le moment de jouer la carte nationale". Na de "nons" en de "neens" bij de afgelopen Europese referenda is dit dit een teken dat heel wat mensen nog houden aan hun laatste peuk nationale soevereiniteit en bang zijn van sociale afbraak. De mensen willen wel een Europa, maar zien dit enigszins anders. Aan de democraten is waakzaamheid geboden.

175 jaar na de stommerik van Portici waren we bijna in een diplomatieke oorlog met Rijksnederland gewikkeld. Hulde aan de gemeente Heuvelland, die besloot op 21 juli de vlaggen halfstok te strijken. En in de pers druppelden langzamerhand andere verhalen over de scheiding door, dan die die in onze schoolboekjes staan beschreven. Maar Vlaams Vlaanderen heeft daar weinig belangstelling voor. Eigenlijk wil men de Belgische ruimte veroveren, met een of andere vorm van confederalisme.

Probleem 177

Een altijd glimlachende Steve Stevaert is naar zijn "mijn Limburg" teruggekeerd. Gaarne vernamen we hoe die andere 176 problemen, voorafgaand aan BHV (nummer 177) werden opgelost.

Hoe rechtmatig ook, de "onverwijlde" splitsing is niet meer dan, maar ook niet minder dan een testcase. Er stelden zich de volgende mogelijkheden:

De splitsing zou door een Vlaamse meerderheid in de federale kamer gestemd worden, wat ook de houding van de Franstalifgen zou zijn.
Men had kunnen rekening houden met onwil, met door het FDF aangekondigde oppositie, met het luiden van de alarmbel en al wat daarop zou volgen.

Deze twee scenario's gaan uit van de veronderstelling dat wie ooit zijn Vlaamse handtekening gaf die ook zou honoreren.

Dat is wat gebeurde. De Franstaligen zetten een offensief in en gebruikten de oude truc, niet van één, maar van meerdere tegeneisen. Verhofstadt heeft na de betoging van 9 mei van vorig jaar het gesjoemel opgestapeld. Uitstel tot na het zomerverlof, een speciaal ministerieel comité, een kerstverlof, twee bichtvaders, tussenkomst van grondwetsspecialisten,... De Vlaamse meerderheid in dit land mag intussen de scheuring van 1830 zorgeloos vieren met de vaststelling dat 6 miljoen Vlamingen per hoofd nooit zoveel recht zullen hebben als 4 miljoen Franstaligen. Met een zetje van Koning Albert II ging BHV de paarse koelkast in. De eenheid van het land zou in gevaar kunnen komen. Prins Filip zei in China zelfs niets over de racistische uitspraken van het Blok, maar wel tegen hen die de splitsing wilden. Wet Wallingantisch tijdschrift "Toudi" van José Fontaine heeft dat opgemerkt.

De terecht geprezen politieke democratie werd geweld aangedaan. Mee gestemd door een aantal Vlamingen, die zich eerder uitspraken voor de splitsing van BHV, kreeg de federale regering in de Kamer het vertrouwen. Dus: één man (M/V), één stem werd op Machiavellistische wijze ongedaan gemaakt.

11 juli: nationale bevrijding, sociale strijd????

De programmatie van veel 11 juli-vieringen loopt van banaal tot hoger cultureel niveau. Dankzij wijkkermissen, met de datum 11 juli in minidruk op de programma's, kan men Vlaanderen nationale feestdag vieren terwijl het pensvet van je kin loopt. Er zijn zelfs vieringen die van de subsidies gebruik maken om 11 juli Belgisch op te luisteren.

Trouwens, wanneer we over onze nationale feestdag spreken moet er wel rekening mee gehouden worden dat je de kar niet voor het paard kan spannen. Er kan niet ontkend worden dat in Groeninge gevochten werd voor een land in een tijd dat er nog geen sprake was van naties. Tussen de twee wereldoorlogen hing er op 11 juli altijd elektriciteit in de lucht. De Gemeentenaren werd ook een dimensie van sociale strijd meegegeven. Ook dat is op de achtergrond geraakt. Merkwaardig hoe op een ogenblik dat de liberalen - partijpolitiek gesproken - in vrije val verkeren, het economische liberalisme in het offensief zit.

Links en rechts hebben zogenaamd geen betekenis meer, zijn zgn. politiek achterhaald. Tien jaar geleden zijn een paar mandatarissen van de VU naar de VLD overgelopen. Hun groot slagwoord was tot toen "noch links, noch rechts, maar vooruit". Voor de meeste van de overlopers werd het evenwel "achteruit".

Wanneer vroeger "links zijn" voor velen zich beperkte tot het dagelijks eten van een pastoor, wordt dit tegenwoordig vereenzelvigd met de discussie over ethische vraagstukken. Dat is bijvoorbeeld bij Spirit het geval. Men is vergeten dat in het eerste programma van de Frontpartij in 1919 de nationalisering van de Limburgse steenkoolmijnen stond. We weten dat er ondertussen geen Limburgse mijnen meer bestaan, maar ook dat ze destijds in veel gevallen eigendom waren van het Belgisch mijnkapitaal. Het Vlaams nationalisme, grotendeels een middenstandsstroming, voelt zich vandaag meer verbonden met haar natuurlijke vijand: het grootkapitaal. Het kapitaal dat zich op wereldvlak globaliseert.

We zijn een stuk van de wereld

Men zou zich kunnen afvragen of het ambt van premier in dit land begint met een leercontract bij "IJsboerke". Ten tijde van Leuven Vlaams stak Van den Boeynants de Vlaamse problematiek in de ijskast. Verhostadt, die het BHV-probleem naar zich toetrok stak het ook in de diepvries. DHL, dat andere speciaal door het aangepakt probleem is naar Leipzig vertrokken. Hoewel daar niets vernederends aan is zijn de Vlamingen toch geen Eskimo's. Wordt Zaventem geslachtofferd aan Brussel?

Alles wordt in gereedheid gebracht voor de gemeenteraadsverkiezingen van volgend jaar. Al dan niet voorafgegaan door de val van paars. Dit zou ons weel een boel veelkleurig drukwerk in de brievenbus kunnen opleveren van partijen die zich al dan niet op een Vlaams programma beroepen. Nochtans staat er steeds bitter weinig in over de Vlaamse problematiek, laat staan de Vlaamse zelfstandigheid.

De geschiedenis zou ons wel eens kunnen kwalijk nemen dat we "de burgemeesters" aan hun lot hebben overgelaten. Ze zetten zich immers boven het partijbelang in voor hun streek.

Een geschiedenis die dit 175 jaar Belgiê ook kan zien als wat er allemaal niet zou gebeurd zijn zonder het separatisme van 1830. Maar ook dit is niet voldoende. We zijn voorlopig ontsnapt aan de Europese Moloch. Een monster dat niet mag verward worden met solidariteit op wereldvlak Enkel een folkloristische inhoud geven aan 11 juli kan niet meer.